АҚШ жорий йил бошида Венесуэла раҳбари Николас Мадурони қўлга олиш учун Каракасда ўтказган амалиётида янги турдаги қуролни қўллаган. Бу ҳақда АҚШ президенти Дональд Трамп The New York Post газетасига берган интервьюсида маълум қилган.

Трамп янги қуролни “дискомбобулятор” (discombobulator) деб атаган. Ушбу қурол ҳақда гапириш мумкин эмаслигини таъкидлагани ҳолда, сиёсатчи унга доир айрим тафсилотларни очиқлаган.

Трампга кўра, Қўшма Штатлар дискомбобулятор тизимини ишга туширгач, Венесуэланинг мудофаа ускуналари ишдан чиққан. Венесуэла Россия ҳамда Хитой қурол-аслаҳаларига эга эканига қарамай, АҚШ ҳарбий техникасига қарши битта ҳам ракета ота олмаган.

Таҳлилчилар дискомбобулятор мудофаа ускуналарини бўғувчи кенг қамровли тизим ёки электромагнит импульси технологиясининг сўнгги авлоди эканини тахмин қилмоқда. Манбаларга кўра, тизим аввало рақибнинг ракеталарни бошқариш сигналларини тўсиб, радиоалоқа тармоғини ишдан чиқаради. Рақиб мудофаа тизими фалажлангач, қурол эгаси эркин ҳаракатланиш имконига эга бўлади.

АҚШ ҳарбий амалиётига гувоҳ бўлган венесуэлалик аскарларнинг шоҳидлиги янги қуролнинг таъсири кучли эканидан далолат беради. Собиқ президент Мадуронинг хавфсизлик хизмати ходими ҳикоя қилишича, ўша кечаси Венесуэла радар тизими бирданига ўчиб қолган ва бунинг ортидан АҚШ вертолётлари ҳамда дронлари ёпирилиб келган.

Бошқа бир аскарнинг айтишича, Америка кучли овоз тўлқинини йўллагач, Венесуэла ҳарбийларининг бурни қонаб, оёқда тик тура олмай қолишган. Тўлқин кучлилигидан аскарларнинг боши ёрилиб кетгудек оғриган. Шу тариқа фалаж ҳолатига тушиб қолган аскарлар ва хавфсизлик ходимлари америкаликларга қаршилик кўрсата олмаган.

Янги акустик қуролнинг асоратлари бир  неча йил олдин кенг муҳокамаларга сабаб бўлган “Ҳавана cиндроми”ни ёдга солмоқда.

Аввал хабар берганимиздек, илк бор 2016 йили АҚШнинг Куба пойтахти Ҳавана шаҳридаги элчихонасида фаолият юритган 40 нафар ходимда ноодатий касаллик асоратлари намоён бўлган.

Айрим дипломатларнинг қулоғи остида кучли шовқин эшитила бошлаган, айримларининг қон босими кўтарилиб, боши оғриган, яна айримларининг кўриш ва ақлий қобилиятида бузилишлар, уйқусизлик қайд этилган.

АҚШнинг Хитой, Австрия, Россия каби мамлакатлардаги элчихоналари ходимларида ҳам айни шундай кўнгилсиз ҳолатлар кузатилган.

Дипломатларнинг сирли равишда касалланиши юзасидан турли сабаб ва тахминлар айтилган. АҚШ олимлари бир йиллик тадқиқотлардан кейин бу нурланиш оқибати деган хулосага келган. Мамлакат махсус хизмати эса Москва томонидан акустик ҳужум уюштирилган деган тахминни илгари сурган. Расмий Москва акустик ҳужумга алоқадорлигини рад этган.

Трамп дискомбобулятор деб атаган янги қурол ҳам акустик таъсирга эга экани тахмин этилмоқда.

Маълумот ўрнида: 3 январга ўтар кечаси АҚШ Венесуэла пойтахти Каракас ҳамда мамлакатнинг бошқа ҳудудларига ҳарбий ҳужум уюштирди.

Ҳарбий амалиёт давомида Венесуэла президенти Николас Мадуро ва унинг рафиқаси Силия Флорес Каракасдаги саройидан ўғирлаб АҚШга келтирилди. Қўшма Штатлар расмий идоралари Мадурога нисбатан наркотерроризм, гиёҳвандлик моддалари контрабандаси, ноқонуний қурол-яроғ савдоси каби моддалар бўйича айблов эълон қилган.

5 январь куни Нью-Йорк федерал судида бўлиб ўтган илк маҳкама мажлисида Николас Мадуро ўзининг айбсиз эканини айтган. Судья Мадуро ва Флоресни ҳибсда сақлашни буюрган ва кейинги суд мажлисини 17 мартга белгилаган.

Венесуэла мудофаа вазири Падрино Лопес 16 январь куни АҚШ ҳужуми оқибатида 47 нафар венесуэлалик, 32 нафар кубалик аскар ҳалок бўлганини маълум қилар экан, Қўшма Штатлар илгари жанг майдонида ишлатилмаган янги қуролни қўллаганини айтган эди.