Бугун, 8 февраль куни Японияда парламент сайлови бўлиб ўтмоқда. Сайлов арафасида АҚШ президенти Дональд Трамп кутилмаган баёнот берди. У Truth Social ижтимоий тармоғидаги саҳифасида қатъий равишда японларни амалдаги бош вазир Санаэ Такаичи ҳамда унинг Либерал-демократик партияси аъзоларига овоз беришга чақирди.

“Бош вазир Санаэ Такаичи ўз мамлакатини чиндан севадиган кучли, таъсирли ва донишманд етакчи эканини аллақачон исботлади. Мен бош вазир Такаичи билан (жорий йил) 19 март куни Оқ уйда учрашишни интиқлик билан кутмоқдаман... У Япония халқи ишончини оқламай қўймайди”, – деб ёзди Трамп.

Бунга қадар Японияда ўтган сайловлар арафасида АҚШнинг бирор бир президенти Трамп каби очиқ қўллаб-қувватловни билдирмаган эди.

Таҳлилчиларга кўра, Япония бош вазири Санаэ Такаичи Хитойга нисбатан кескин сиёсати ҳамда мудофаа харажатларини кўпайтиришга интилаётгани сабаб Оқ уйнинг амалдаги хўжайинига маъқул келмоқда. Иккинчи президентлик муддати давомида НАТО ва Европа Иттифоқи каби иттифоқчиларига нисбатан кескин, ҳатто ҳақоратли фикрлар билдирган Трамп Япония борасида бундай йўл тутмаганини ҳам қайд этиш лозим.

Трампнинг сайлов арафасидаги баёноти Япониядаги сўл мухолифатни дарғазаб қилди. Улар бу чиқишни мамлакатнинг ички ишларига аралашув деб танқид қилмоқда. Иқтидордаги Либерал-демократик партия эса Трампнинг баёноти юзасидан очиқ муносабат билдирмаган, аммо бундан мамнун эканини тахмин қилиш мумкин.

The Japan Times газетаси ёзишича, Такаичи партияси Трампнинг сиёсий дастагисиз ҳам бугунги сайловда ғалаба қозониш имконига эга.

Asahi Shimbun нашри ҳам Такаичи бошчилигидаги коалиция сайловда ишончли ғалаба қозониши ҳақида ёзмоқда.

Ижтимоий сўров натижаларига кўра, Либерал-демократик партия ҳамда унинг иттифоқчиси – Япония инновация партияси қуйи палатадаги 465 ўриндан 300 га яқинини қўлга киритиши ва шу тариқа кўпчилик овозга эга бўлиши мумкин.

“Сайловда ишончли ғалаба яқин истиқболда Такаичининг ҳокимиятдаги позициясини мустаҳкамлайди ва унга Трамп билан келгуси учрашувда кўпроқ таъсир кучини беради”, – деб ёзмоқда Asahi Shimbun.

Маҳаллий таҳлилчиларга кўра, японияликлар Трампнинг қўпол ва кескин хулқ-атворини хушламайди, аммо АҚШ билан муносабатлар муҳимлиги инобатга олинса, унинг сўнгги баёноти Такаичининг дипломатик ютуғи сифатида баҳоланиши мумкин.

Аввал хабар берганимиздек, бош вазир Такаичи ҳукуматга келганидан уч ой ўтиб, жорий йил 23 январь кунидан эътиборан парламентни тарқатиб юборди ва муддатидан олдин – 8 февраль куни сайлов ўтказилишини эълон қилди.

Муддатидан олдин сайлов орқали Санаэ Такаичи парламентдаги ўз коалицияси кўпчилик ўрин эгаллаши, шу орқали сиёсий дастурини амалга татбиқ этиш учун умумхалқ маъқулловига эришишни кўзламоқда.

Маълумот ўрнида: Такаичи 2025 йил октябрда мамлакат тарихида илк аёл бош вазир сифатида ҳукумат тепасига келган эди.

Парламентнинг қуйи бўғини – Вакиллар палатаси 23 январь куни тарқатиб юборилгунга қадар Санаэ Такаичи раислигидаги Либерал-демократик партия 196 та мандатга, Япония инновация партияси эса 34 мандатга эга эди. Шу тариқа иқтидордаги коалиция қонунчилик идорасида жами 230 ўринни банд қилганди.

Рўйхатга олинган 1200 дан зиёд номзод 465 та мандат учун курашади. 289 та депутатлик ўрни бир мандатли округ, 176 таси эса пропорционал рўйхат асосида тақсимланади.